CZĘŚĆ 4

— Mamo, przestań — syknął Tristan.

Gertruda wyprostowała plecy. Laska z mosiężną rączką stuknęła o podłogę.

— Nie, Tristan. Wystarczy.

Była środa, dwudziesta druga trzydzieści sześć. W małym biurze nad apteką powietrze stało się ciężkie od zapachu papieru, kurzu i ostrej kawy. Stefan trzymał otwartą księgę, a ja patrzyłam na Tristana, który jeszcze przed chwilą próbował udawać, że kontroluje sytuację.

— Jaki rachunek? — zapytałam.

Gertruda wyjęła z kieszeni płaszcza złożoną kartkę.

— Konto w banku w Brzezinach. Na moje nazwisko. Tristan wpłacił tam zaliczkę od kupca, który miał nabyć mój dom.

— Dom nie jest na sprzedaż — powiedziałam.

— Był, kiedy podpisałam dokumenty.

Tristan odwrócił się do matki.

— Podpisałaś, bo potrzebowałaś pieniędzy.

— Potrzebowałam pieniędzy na leczenie. Nie na twoje długi.

— To nie są moje długi.

Stefan wskazał na metalową teczkę.

— W środku ma pan kopię przelewu z rachunku fundacji na konto sprzedawcy samochodu.

Tristan pobladł.

— Nie ma pan prawa zaglądać do moich dokumentów.

— Nie musiałem zaglądać. Sam przyniósł pan je do biura.

Zrozumiałam wtedy coś ważnego. Tristan nie przyjechał, żeby mnie zastraszyć. Przyjechał, bo jego plan zaczął się rozpadać i potrzebował podpisać mój odwrót, zanim ktokolwiek połączy fakty.

Wyjęłam telefon i położyłam go na biurku.

— Powtórz to, co powiedziałeś przed chwilą.

— Co?

— Że jeśli odmówię, bank zabierze moje mieszkanie.

— To była przenośnia.

— Nie. To była groźba.

Stefan usiadł przy komputerze. Miał już przygotowany formularz zgłoszenia do banku i zawiadomienie o podejrzeniu oszustwa. Nie musiałam krzyczeć ani nikogo przekonywać. Dokumenty mówiły za mnie: fałszywy podpis, przelew z fundacji, próba sprzedaży domu Gertrudy i wiadomość, w której Tristan sam napisał, że chce użyć mojego mieszkania jako zabezpieczenia.

— Pani Abigail — powiedział Stefan — bank może wstrzymać czynności, jeśli dostanie dziś skan oryginału i moje oświadczenie.

— Zróbmy to.

Tristan podszedł do mnie.

— Naprawdę chcesz zniszczyć nasze małżeństwo przez kilka rachunków?

— Nasze małżeństwo skończyło się dużo wcześniej. Rachunki tylko pokazały mi datę.

Jego twarz drgnęła.

— Nie masz pojęcia, ile dla ciebie zrobiłem.

— Wiem, ile za ciebie zapłaciłam. To wystarczy.

Gertruda odsunęła od siebie dokument sprzedaży domu.

— Abigail, muszę ci powiedzieć jeszcze jedno. To ja dałam mu twoje dane.

W biurze zapadła cisza.

— Kiedy? — spytałam.

— Gdy przyjechał po kopię twojego dowodu. Powiedział, że chce dopisać cię do ubezpieczenia. Byłam głupia. Bałam się, że jeśli mu odmówię, wyrzuci mnie z własnego domu.

Spojrzałam na kobietę, która przez miesiące krytykowała moje zakupy, wchodziła do mojego mieszkania bez pytania i pozwalała synowi traktować mnie jak darmową opiekunkę.

Powinnam była ją znienawidzić.

Ale widziałam jej dłonie. Drżały nie ze starości, lecz ze wstydu.

— Pomożesz mi odzyskać wszystko? — zapytałam.

— Tak.

— Nie słowami.

— Wiem.

Następnego ranka spotkaliśmy się w banku. Pracownica działu zabezpieczeń, pani Eliza Maj, porównała mój podpis z dokumentem i od razu odsunęła kartkę.

— To nie jest pani podpis.

— Nie.

— Zatrzymamy wniosek do wyjaśnienia.

Tristan siedział obok, z zaciśniętymi szczękami. Nie mógł już zasłonić się małżeństwem, bo bank miał oryginały, a Stefan miał świadectwo. Nie mógł też użyć pieniędzy fundacji, bo Gertruda podpisała zgodę na ich zablokowanie i przekazała pełną historię wypłat.

Najbardziej zabolało go jednak coś innego.

Kupiec, który miał nabyć jej dom, wycofał się, gdy dowiedział się, że Tristan pobrał zaliczkę bez prawa do sprzedaży. Zażądał zwrotu pieniędzy od niego, nie od Gertrudy.

Tristan stracił samochód, firmę i możliwość dalszego korzystania z kont fundacji. Długi, które przez lata nazywał „przejściowymi problemami”, przestały być cudzym zmartwieniem.

Mnie pozostało mieszkanie.

Pozostała też cena, której nie dało się przeliczyć na pieniądze: musiałam przyznać sama przed sobą, że ignorowałam prawdę, bo łatwiej było wierzyć w męża z dobrym pomysłem niż zobaczyć człowieka, który od dawna budował swoje życie na mojej pracy.

Tristan wyprowadził się trzy dni później. Nie zabrał bordowego fotela Gertrudy ani pudeł z dokumentami. Zostawił nawet laptop, bo bał się, że znajdą się na nim kolejne dowody.

Gertruda nie wróciła do mojego mieszkania. Wynajęła mały pokój u swojej siostry, dopóki nie wyjaśniła sprawy domu. Co tydzień przychodziła do Stefana i podpisywała kolejne oświadczenia. Nie prosiła mnie o wybaczenie.

To było jedyne, co mogła zrobić dobrze.

Kilka dni później spotkałyśmy się przed jej budynkiem. W ręku trzymała starą fotografię mojego małżeństwa, znalezioną w szufladzie biurka.

— Chcesz ją? — zapytała.

— Nie.

— Mogę ją wyrzucić.

— Nie. Zostaw ją sobie. Niech przypomina ci, komu zaufałaś.

Gertruda skinęła głową. Potem podała mi żółtą wstążkę, tę samą, którą Tristan przewiązywał swoje „ważne projekty”.

— Znalazłam ją pod dokumentami — powiedziała.

Wzięłam ją do ręki.

— Co mam z nią zrobić?

— Ty decydujesz.

Wieczorem nie spaliłam jej i nie schowałam. Związałam nią kopertę z kopiami fałszywej umowy, przelewami i oświadczeniem Stefana. Następnego dnia zaniosłam całość do księgowej firmy, w której pracowałam, bo zgodziła się pomóc mi uporządkować sprawę fundacji Gertrudy.

Nie chciałam, żeby cudze oszustwo zakończyło się tylko rozwodem. Chciałam, żeby każdy dokument wrócił do właściwego miejsca.

Ostatnią kartkę włożyłam do segregatora i podpisałam ją własnoręcznie.

Nie nazwiskiem Tristana.

Swoim.

Na czerwonej pieczęci bankowej odbił się promień lampy, a żółta wstążka zsunęła się z teczki i spadła na biurko.

Wtedy zadzwoniła Gertruda.

— Abigail — powiedziała — Stefan znalazł jeszcze jeden podpis.

— Czyj?

Po drugiej stronie usłyszałam jej ciężki oddech.

— Mój. Ale tym razem to ja podpisałam go świadomie.

Spojrzałam na teczkę.

— Co podpisałaś?