CZĘŚĆ 4
A ja zrozumiałam, że kasetka nie była jedynym dowodem, który ukryto pod pracownią.
— Panie Wolski — powiedziałam, starając się, żeby głos mi nie drżał — proszę natychmiast zablokować każdą czynność dotyczącą tej nieruchomości.
— Już to zrobiłem. Ale muszę panią ostrzec. Ktoś przedstawił dokumenty, które wyglądają na przygotowane przez osobę znającą pani sytuację od środka.
— Wiem, kto znał ją najlepiej.
Ojciec ruszył w moją stronę.
— Odłóż telefon.
Łukasz stanął między nami.
— Nie zbliżaj się do niej.
— To sprawa rodzinna!
— Przestała nią być, kiedy skrzywdziliście dziecko.
Walentyna siedziała na schodach, przyciskając fioletową wstążkę do bandaża. Jej oczy były ogromne i suche. Dzieci czasem przestają płakać nie dlatego, że przestają się bać, lecz dlatego, że próbują zrozumieć, czy dorośli naprawdę ich ochronią.
Podeszłam do niej.
— Idź z tatą do samochodu. Za chwilę pojedziemy na prześwietlenie.
— A ty?
— Pojadę zaraz za wami.
— Dziadek zostanie?
Spojrzałam na Jana.
— Nie.
To jedno słowo sprawiło, że ojciec odwrócił głowę.
Beata nagle złapała mnie za rękaw.
— Karolino, ja nie chciałam, żeby ją popchnęli. Przysięgam.
— Ale chciałaś, żeby wyszła z pracowni.
— Chciałam tylko, żebyś podpisała. Ojciec mówił, że inaczej stracimy wszystko.
— Co dokładnie miałam podpisać?
Beata spojrzała na stół w kuchni, gdzie wciąż leżała otwarta teczka.
— Przeniesienie domu na firmę budowlaną. Miałeś dostać pieniądze, a ja część spłacić swoje zobowiązania.
Ojciec syknął:
— Zamknij się.
— Nie! — krzyknęła. — Przez ciebie moi synowie zrobili coś strasznego, bo powiedziałeś im, że pracownia będzie należała do nich. Mówili, że jeśli ciocia nie odda im klucza, firma zabierze nam mieszkanie.
Mateusz i Marcin stali przy ogrodzeniu, bladzi, bez dawnego uśmiechu. Łukasz podszedł do nich i przykucnął.
— Kto kazał wam pociągnąć za plandekę?
Marcin zaczął szlochać.
— Dziadek. Powiedział, że mamy tylko przestraszyć Walentynę.
— I że nikt nie będzie zły, bo to jego ziemia — dodał Mateusz.
Ojciec podniósł ręce.
— To były dziecięce wygłupy. Nie róbcie z tego przestępstwa.
— Nie chodzi tylko o błoto — powiedziałam. — Chodzi o to, że uczyłeś ich, iż cudzą krzywdę można nazwać planem.
Weszłam do pracowni. W środku pachniało mokrym drewnem, terpentyną i lawendowym mydłem babci. Na stole leżały pędzle Walentyny, a na ścianie wisiały jej pierwsze obrazki. Pod deską przy oknie znalazłam drugą kopertę. Była przyklejona od spodu taśmą.
W środku znajdował się list babci Alicji.
„Karolino, jeśli czytasz te słowa, znaczy, że Jan próbuje odebrać ci miejsce, które miało chronić dzieci. Nie wierz mu, kiedy powie, że robi to dla rodziny. On zawsze nazywa własną chciwość troską.”
Pod listem była lista przelewów. Daty, kwoty i numery rachunków. Ojciec przez dwa lata przesyłał pieniądze z zaliczki dewelopera na konto firmy zarejestrowanej na nazwisko Beaty.
Beata przeczytała dokument i osunęła się na ławkę.
— Powiedział, że to tylko zaliczka za konsultacje.
— Firma nie prowadziła żadnych konsultacji — odpowiedziałam.
— Nie wiedziałam.
— Wiedziałaś, że pieniądze pochodziły ze sprzedaży mojego domu.
— Wiedziałam, że miały uratować moje dzieci.
Jej wyznanie nie usprawiedliwiało niczego, ale po raz pierwszy zobaczyłam w niej nie tylko siostrę, która pozwalała krzywdzić moje dziecko. Zobaczyłam kobietę tak zadłużoną, że oddała ojcu własne sumienie w zamian za obietnicę ratunku.
Nie zamierzałam jej przytulać.
Nie potrafiłam też udawać, że niczego nie słyszałam.
— Jutro pójdziesz ze mną do kancelarii — powiedziałam. — Oddasz wszystkie dokumenty i powiesz, kto je podpisał.
— A jeśli ojciec mnie zniszczy?
— Wtedy po raz pierwszy będziesz musiała stanąć po właściwej stronie.
Ojciec roześmiał się nerwowo.
— Myślisz, że jeden list starej kobiety wszystko załatwi? Mam pełnomocnictwo, umowę i świadków.
Pani Celina wyjęła z kieszeni mały notes.
— Ma pan na myśli świadków takich jak ja?
Ojciec zamilkł.
— Widziałam, jak sześć lat temu podał pan Karolinie inne kartki niż te, które później zaniesiono do kancelarii — powiedziała. — Widziałam też, jak Beata przyniosła dziś rano klucz do pracowni. Nie znalazła teczki. Otworzyła ją.
Beata odwróciła się do ojca.
— Powiedziałeś, że klucz znalazłeś przy płocie.
— Przestań!
— Okłamałeś mnie tak samo jak ją.
Nad ogrodem zapadł ciężki, wilgotny wieczór. Z oddali dobiegał odgłos dzwonów, lecz w naszym domu nie było już nic świątecznego.
Zabrałam teczkę, kasetkę i list. Potem zdjęłam z wieszaka płócienną torbę z haftowanym przez babcię czerwonym kogutem i włożyłam do niej dokumenty. To była ta sama torba, w której kiedyś przynosiła do pracowni farby dla dzieci. Teraz niosła dowody, że ktoś próbował wyrwać mi życie kawałek po kawałku.
Przy samochodzie Walentyna czekała na tylnym siedzeniu. Łukasz zapiął jej pas.
— Mamo — powiedziała — czy babcia naprawdę chciała, żeby to było nasze?
Położyłam dłoń na jej zdrowym ramieniu.
— Chciała, żeby każdy, kto tu wejdzie, czuł się bezpieczny.
— Nawet ciocia?
Spojrzałam na Beatę stojącą przy schodach. Trzymała za ręce obu synów. Jej twarz była mokra od łez, ale tym razem nie próbowała ich wycierać.
— Bezpieczeństwo nie oznacza, że wszyscy mogą zostać — odpowiedziałam.
Ojciec wyszedł za nią.
— Karolino, nie niszcz rodziny przez kawałek drewna.
Odwróciłam się.
— To nie kawałek drewna. To miejsce, które babcia zostawiła dzieciom, bo wiedziała, że ty spróbujesz je sprzedać.
— Jestem twoim ojcem.
— Właśnie dlatego bolało najbardziej.
Nie powiedziałam nic więcej. Pani Celina położyła mi dłoń na ramieniu.
— Jutro rano pójdę z tobą do kancelarii.
— Dziękuję.
— Twoja babcia prosiła mnie o jeszcze jedną rzecz.
— Jaką?
Starsza kobieta spojrzała w stronę pracowni.
— Powiedziała, że jeśli kiedyś ktoś spróbuje ją odebrać, masz zaprosić dzieci do środka i pozwolić im pomalować tę ścianę, której zawsze nie lubiłaś.
Zabrzmiało to tak dziwnie, że prawie się uśmiechnęłam.
— Babcia nienawidziła tej ściany.
— Wiem. Dlatego chciała, żeby zakryły ją wszystkie dzieci, nie jeden właściciel.
Następnego ranka pojechałam z Walentyną do przychodni. Nadgarstek nie był złamany, ale przez kilka tygodni musiała nosić opaskę. Potem, razem z Łukaszem, złożyłam dokumenty w kancelarii. Fałszywe pełnomocnictwo zostało unieważnione, a planowana sprzedaż zatrzymana, zanim ktokolwiek zdążył podpisać akt.
Beata zeznała, że ojciec namawiał ją do udziału w oszustwie. Oddała pieniądze z konta firmy, zanim zostały wypłacone. Straciła mieszkanie dopiero później, gdy bank przejął je za dawne długi, ale nie straciła dzieci. Zamieszkała z nimi u swojej teściowej i zaczęła pracować w piekarni. Nie prosiła mnie o przebaczenie.
To była pierwsza uczciwa rzecz, jaką zrobiła od wielu lat.
Jan nie dostał pieniędzy od dewelopera. Stracił również możliwość zarządzania rachunkiem Beaty, ponieważ wszystkie jego podpisy i przelewy zostały ujawnione podczas postępowania. Nie trafił za kratki, lecz musiał sprzedać mieszkanie, które kupił za pierwszą zaliczkę. W dniu, kiedy wywożono jego meble, przyszedł pod pracownię.
Nie wszedł.
Stanął za płotem i długo patrzył na dzieci malujące ścianę.
Mateusz i Marcin pracowali obok Walentyny. Najpierw nie chcieli na siebie patrzeć. Później Marcin podał jej pędzel.
— Przepraszam — powiedział. — Nie wiedziałem, że dziadek kłamie.
Walentyna zastanawiała się chwilę.
— Możesz malować, ale nie dotykaj mojej wstążki.
— Dobrze.
To było więcej, niż zasługiwał. I dokładnie tyle, ile ona chciała dać.
Ojciec patrzył na scenę zza płotu.
— Karolino — zawołał.
Nie podeszłam.
— Babcia naprawdę to zapisała tobie?
— Tak.
— A nie mnie?
— Nie.
Pokręcił głową. Przez chwilę wyglądał jak człowiek, który wreszcie zobaczył rachunek wystawiony za wszystkie lata.
— Myślałem, że jeśli sprzedam działkę, naprawię wszystko.
— Chciałeś naprawić swoje błędy cudzym kosztem.
— Beata miała długi.
— A ty miałeś wybór.
— Jestem twoim ojcem.
— Byłeś nim, kiedy nauczyłeś mnie malować w tej pracowni. Przestałeś nim być, kiedy kazałeś dziecku bać się miejsca, które miało je chronić.
Odwrócił się do odejścia, ale zatrzymał go głos Walentyny.
— Dziadku!
Ojciec spojrzał przez ramię.
Dziewczynka trzymała pędzel umazany żółtą farbą.
— Babcia powiedziała, że ta ściana ma być dla wszystkich. Chcesz pomalować kawałek?
Łukasz spojrzał na mnie pytająco. Beata zastygła przy ławce. Pani Celina ścisnęła w dłoni stary notes.
Ojciec nie przekroczył furtki.
— Nie zasłużyłem — powiedział.
Walentyna przyjrzała mu się poważnie.
— To możesz zacząć od przeprosin.
Jan spuścił wzrok na swoje dłonie. Potem podszedł do furtki, ale nie dalej.
— Przepraszam, Walentyno. Za błoto. Za pracownię. Za to, że kazałem ci się bać.
Dziewczynka podała mu pędzel przez szczebel.
— Tylko żółtą farbę. Czerwona jest moja.
Wziął pędzel.
Nie wszedł do środka. Malował przez płot, powoli i niezgrabnie, mały żółty półksiężyc obok kwiatów Walentyny.
A ja stałam przy ścianie, na której dzieci zakrywały wszystkie ślady czerwonego błota, i patrzyłam, jak mój ojciec po raz pierwszy buduje coś, czego nie da się sprzedać.
Przegapiłeś początek?
