CZĘŚĆ 4

…kiedy mieszkałam jeszcze w Minneapolis.

Przez kilka sekund nikt się nie poruszył.

Patrzyłam na swoje nazwisko wydrukowane pod fałszywą umową i miałam wrażenie, że ktoś wyciągnął spod moich stóp podłogę.

— To niemożliwe — powiedziałam.

Roman wsunął kartkę bliżej mnie.

— Pani podpisała zgodę na przejęcie części majątku.

— Nigdy nie widziałam tego dokumentu.

— Podpis jest wyraźny.

Ojciec nachylił się nad papierem. Jego palec zatrzymał się przy dacie.

— Zofia była wtedy w Minnesocie.

— Mogła przyjechać — odparł Roman.

— Nie mogła — powiedziała Teresa. — Byłam wtedy z nią w mieszkaniu. Pracowałyśmy na nocnej zmianie.

Roman wzruszył ramionami.

— W takim razie proszę to udowodnić.

Marta podniosła głowę.

— Roman, mówiłeś, że ten podpis jest tylko zabezpieczeniem.

— Zamknij się.

— Powiedziałeś, że nikt go nie sprawdzi.

— Powiedziałem, żebyś się zamknęła!

Jego krzyk odbił się od metalowych szafek. Pani Helena ścisnęła pudełko po herbacie, a ojciec stanął przede mną.

— Wyjdź z mojego warsztatu.

Roman uśmiechnął się krzywo.

— Pański warsztat już nie jest pański.

— Umowa jest fałszywa.

— Ma pan dowód?

Pani Helena podeszła do stołu i rozłożyła swoją kopię obok dokumentu Romana.

— Mam dowód, że Marta podpisała za ojca. I mam jeszcze coś.

Wyjęła z pudełka mały notes w czerwonej okładce. Kartki były pożółkłe, rogi pozaginane, a na pierwszej stronie widniały daty oraz kwoty.

— Zapisywałam wszystko, co Marta przynosiła mi do podpisania jako świadkowi — powiedziała. — Każdą wizytę. Każdą rozmowę.

Marta poderwała się ze stołka.

— To prywatne notatki!

— Tak. I dlatego prawdziwe.

Pani Helena przeczytała jeden wpis.

— „Marta powiedziała, że siostra ma wrócić do domu, bo potrzebuje podpisu. Jeśli nie wróci, sprzeda warsztat bez niej”.

Ojciec spojrzał na córkę.

— Mówiłaś, że chciałaś tylko spłacić długi.

— Chciałam też mieć coś swojego! — krzyknęła Marta. — Ty całe życie patrzyłeś na Zofię, jakby była jedyną osobą, którą trzeba ratować. Kiedy wyjechała, zostałam z tobą, z rachunkami i z tym przeklętym warsztatem. Nikt nie zapytał, czego ja potrzebuję.

— Mogłaś mi powiedzieć.

— Powiedziałam. Tysiąc razy. Ale ty słyszałeś tylko jej głos.

Ojciec spuścił wzrok.

Nie mogłam udawać, że jej ból był wymyślony. Pamiętałam, jak w domu zawsze liczyło się, kto bardziej cierpi. Pamiętałam też, że kiedy Marta prosiła o pomoc, ojciec dawał jej pieniądze po cichu, a potem mówił, że wszystko jest w porządku.

Tyle że jej krzywda nie usprawiedliwiała kłamstw.

— Mogłaś mnie poprosić o rozmowę — powiedziałam.

— Ty byś przyjechała i wszystko dostała.

— Dostałam zmiażdżony rower i wyrzucenie z domu.

Marta zadrżała.

— Nie chciałam, żebyś płakała.

— Chciałaś, żebym zniknęła.

W garażu zapadła ciężka cisza.

Roman nagle sięgnął po dokumenty. Pani Helena cofnęła rękę, ale mężczyzna wyrwał kartkę ze stołu i skierował się do wyjścia.

Ojciec zagrodził mu drogę.

— Oddaj to.

— Nie ma pan prawa mnie zatrzymywać.

— To mój dokument.

— To dokument, za który zapłaciłem.

Roman zacisnął papier w pięści. Wtedy Teresa wyjęła telefon.

— Całą rozmowę słyszała moja siostra przez połączenie. Jeśli pan wyjdzie, będzie świadkiem, że próbował pan ukraść dokumenty.

Roman spojrzał na nią z wściekłością, ale oddał kartkę.

Nie było wielkiej sceny. Nie przyjechała grupa ludzi w mundurach. Nie potrzebowałam, żeby ktoś krzyczał za mnie.

Ojciec zadzwonił do banku, a potem do notariusza, którego nazwisko widniało na umowie. Prawdziwy notariusz potwierdził, że nigdy nie widział ani mnie, ani ojca w swoim biurze. Podpisy były podrobione. Dokument nie miał mocy.

Roman odszedł jeszcze tego samego wieczoru.

Przed wyjściem powiedział Marcie:

— Sama narobiłaś sobie problemów.

Ona odpowiedziała:

— To ty powiedziałeś, że jeśli sprzedam warsztat, wszystko naprawimy.

— Mówiłem, że spróbujemy.

— Obiecałeś, że zostaniesz.

Roman nawet się nie odwrócił.

Marta została przy stole z długami, rachunkami i prawdą, od której przez rok uciekała. Ojciec nie wyrzucił jej z domu tej nocy. Powiedział, że rano razem pojadą do doradcy od zadłużenia i ustalą, które zobowiązania da się spłacić bez sprzedaży warsztatu.

Nie zrobił tego z litości. Zrobił to, bo nadal był jej ojcem.

Ale pieniądze przestały płynąć bez pytań.

Zablokował firmowe konto, odwołał pełnomocnictwa i przeniósł wszystkie umowy do sejfu. Po raz pierwszy nie próbował zasypywać problemu gotówką.

Mnie zaproponował pokój na górze.

— Możesz wrócić — powiedział następnego ranka. — Nie musisz, ale możesz.

Stał przy stole warsztatowym, trzymając w dłoniach kawałek wygiętej ramy mojego roweru. Znalazł ją tam, gdzie zostawiłam ją po awanturze.

— Nie wrócę do tego samego domu — odpowiedziałam.

— Wiem.

— Potrzebuję wynająć coś blisko szpitala. Nawet mały pokój.

— Zapłacę kaucję.

Pokręciłam głową.

— Pożyczysz mi. Oddam ci co miesiąc.

Przez chwilę nic nie mówił. Potem skinął głową.

— Dobrze.

To było mniej czułe niż jego dawne ratowanie mnie, ale bardziej uczciwe.

Marta przyszła do mojego pokoju po południu. Nie miała już okularów przeciwsłonecznych. Trzymała w dłoni przecięty zamek rowerowy.

— Znalazłam go przy samochodzie — powiedziała.

— Wiem.

— Chciałam go wyrzucić, ale nie potrafiłam.

Postawiła zamek na biurku.

— Nie proszę, żebyś mi wybaczyła.

— Dobrze.

— Chcę tylko powiedzieć, że nie chodziło o rower.

— Wiem. Chodziło o to, że bałaś się zostać sama z własnymi decyzjami.

Łzy spłynęły jej po policzkach.

— Czy mogę kiedyś spróbować to naprawić?

— Nie słowami.

— Jak?

— Oddaj ojcu każdy dokument, który masz. Pokaż mu wszystkie długi. I nie podpisuj niczego za niego, nawet jeśli będziesz przekonana, że robisz to dla dobra rodziny.

Marta skinęła głową.

To nie było pojednanie. Jeszcze nie.

Ale następnego dnia przyniosła ojcu drugą teczkę. Były w niej wszystkie przelewy, wiadomości od Romana i lista pieniędzy, które wydała na spłatę długów Dawida. Nie wybieliło jej to. Po prostu przestała ukrywać rozmiar katastrofy.

Ojciec zatrzymał warsztat. Sprzedał swój stary samochód, spłacił najpilniejszą ratę i wynajął księgową, która miała pilnować firmowych pieniędzy. Marta zaczęła pracować w sklepie z częściami samochodowymi i oddawała mu każdą wypłatę w ustalonej wysokości.

Ja rozpoczęłam pracę w szpitalu trzy dni później.

Nie miałam samochodu ani roweru, ale Teresa woziła mnie rano, a wieczorem wracałam autobusem. Kiedy byłam wykończona po nocnej zmianie, nie myślałam o tym, co mogłam mieć. Myślałam o tym, że moje nazwisko nie będzie już podpisem, który ktoś wykorzysta bez pytania.

Tydzień później ojciec przyszedł do szpitala z mechanikiem.

Przywieźli mój rower.

Rama nie nadawała się do uratowania, lecz mechanik wymienił ją na nową, zachowując kierownicę, pedały i małą mosiężną plakietkę z numerem fabrycznym. Zamek też był nowy.

— Nie musiałeś tego robić — powiedziałam.

— Wiem.

— To kosztowało dużo.

— Wiem.

Podał mi kluczyk. Tym razem nie trzymał go mocno. Położył go na mojej dłoni i odsunął rękę.

— Rower jest twój — powiedział. — Bez żadnych warunków.

Zabrałam go na dziedziniec za szpitalem. Pielęgniarki stały przy rampie, a Teresa opierała się o ogrodzenie. Ojciec został kilka kroków dalej, jakby nie chciał wchodzić w moje życie bez zaproszenia.

Marta nie przyszła.

Tego dnia miała pojechać z księgową do banku i podpisać plan spłaty. To był jej pierwszy obowiązek, którego nie próbowała zrzucić na kogoś innego.

Wsiadłam na rower. Nowa rama była czarna, ale na kierownicy mechanik przykręcił starą czerwoną plakietkę. Została z niej porysowana, krzywa blaszka, której nie dało się wypolerować.

Ojciec spojrzał na nią i powiedział:

— Zostaw ją.

— Dlaczego?

— Żebyś pamiętała, że to nie metal był najważniejszy.

Nie odpowiedziałam. Ruszyłam w stronę szpitalnej bramy, a przy pierwszym skrzyżowaniu usłyszałam za sobą jego głos.

— Zofia!

Odwróciłam się.

Ojciec stał obok samochodu, z rękami brudnymi od smaru, dokładnie tak jak w dniu, kiedy kupił mi pierwszy rower.

— Co? — zawołałam.

— Jeśli kiedyś będziesz chciała wrócić na obiad, zadzwoń wcześniej.

Uśmiechnęłam się blado.

— Ty też dzwoń, zanim uwierzysz komuś innemu.