CZĘŚĆ 4
…Nie odpowiedziałam od razu.
Po drugiej stronie kobieta czekała cierpliwie, a ja słyszałam własny oddech, zbyt szybki i zbyt płytki.
— Nie — powiedziałam. — Wczoraj prowadził go mój szwagier. A zgłoszenia nie składałam ja.
Oleg zamknął oczy.
Roman przestał patrzeć na bramę.
— W takim razie — powiedziała kobieta — musimy poprosić panią o osobiste wyjaśnienia. Mamy formularz podpisany pani nazwiskiem.
— Ten podpis jest podrobiony.
— Czy może pani przyjechać dziś przed południem?
— Tak.
Rozłączyłam się.
Przez chwilę nikt się nie poruszał. Nad placem magazynu wisiał zapach mokrego betonu i oleju napędowego. Czerwona lampa nad bramą mrugała regularnie, jak metronom odmierzający czas do katastrofy.
— Kto zgłosił szkodę? — zapytałam.
Oleg odpowiedział dopiero po chwili.
— Ja.
Roman gwałtownie podniósł głowę.
— Miałeś powiedzieć, że to tylko wstępne zgłoszenie.
— Nie pytałam ciebie — powiedziałam.
Oleg przełknął ślinę.
— Chciałem zgłosić uszkodzenie z polisy. Samochód miał być naprawiony, a pieniądze poszłyby na oddanie długu Romana.
— Bez mojej zgody.
— Bałem się, że odmówisz.
— Więc podpisałeś się za mnie?
— To nie wyglądało tak…
— Jak wyglądało?
Nie odpowiedział.
Roman podszedł bliżej.
— Oleg, powiedz jej o pożyczce.
Spojrzałam na męża.
— Jakiej pożyczce?
Roman parsknął gorzko.
— Tej, którą wziął na twoje nazwisko. Samochód był zabezpieczeniem.
Oleg odwrócił się do niego.
— Zamknij się.
— Przez trzy tygodnie mówiłeś, że wszystko naprawisz. Że Natalia niczego nie zauważy. To ty powiedziałeś, żebym wziął jej auto, bo kamera przy magazynie zarejestruje numer, ale nikt nie będzie podejrzewał rodzinnej przysługi.
Poczułam, że ziemia pod stopami staje się miękka.
— Jaka kamera? — zapytałam.
Piotr spojrzał na mnie z żalem.
— Kamera patrzy na bramę i podjazd. Kierownik ma zapis wszystkich wjazdów. Ale nie potrzebujemy nagrania. Jest dokument z podpisem Romana i zgłoszenie z pańskim podpisem, panie Oleg.
Oleg zrobił krok w jego stronę.
— Oddaj ten raport.
Piotr cofnął się i wyjął telefon.
— Już wysłałem kopie do właściciela firmy.
Roman oparł dłonie na głowie.
— Nie miałeś prawa.
— To wy nie mieliście prawa wynosić cudzych rzeczy — odpowiedział Piotr.
Pojechaliśmy do garażu Romana dwoma samochodami. Nie dlatego, że chciałam mu pomóc, ale dlatego, że musiałam zobaczyć, co dokładnie zrobił. Garaż mieścił się za starym warsztatem w dzielnicy przemysłowej. Brama była pomalowana na zielono, a przy zamku wisiała pęknięta kłódka.
Roman otworzył ją drżącymi palcami.
W środku pachniało kurzem, benzyną i mokrym kartonem. Skrzynia numer siedemnaście stała pod plandeką. Na jej wieku widniała biała naklejka z ostrzeżeniem, a obok leżała czarna torba, o której mówił Piotr.
— To wszystko? — zapytałam.
Roman skinął głową.
— Tak.
— Brakuje jednej rzeczy — powiedział Oleg.
Roman spojrzał na niego.
— Czego?
— Dokumentacji technicznej.
Przez kilka sekund słychać było tylko kapanie wody z dachu.
— Sprzedałeś ją? — zapytał Oleg.
Roman odwrócił twarz.
— Nie.
— Roman!
— Nie sprzedałem. Oddałem ją jako zastaw.
Oleg rzucił się na niego, ale ja zagrodziłam mu drogę.
— Ani kroku.
— Natalia, on wszystko pogorszył.
— Ty zacząłeś.
Roman osunął się na drewnianą skrzynię. Z bliska wyglądał na starszego niż poprzedniego wieczoru.
— Wiem, że zrobiłem źle — powiedział. — Ale nie miałem wyjścia.
— Zawsze miałeś wyjście. Mogłeś poprosić o pieniądze. Mogłeś powiedzieć prawdę. Mogłeś nie brać mojego samochodu.
— Bałem się.
— A ja mam się nie bać?
Nie odpowiedział.
W południe spotkaliśmy się w biurze firmy ubezpieczeniowej. Na stole leżały trzy dokumenty: zgłoszenie szkody, kopia raportu magazynowego i wniosek pożyczkowy z podpisem Olega. Przy ostatnim dokumencie widniał numer mojego samochodu jako zabezpieczenie.
Kobieta z ubezpieczalni wskazała podpis.
— Czy to pani podpis?
— Nie.
— Czy wyrażała pani zgodę na zgłoszenie szkody?
— Nie.
Oleg siedział obok, zgarbiony. Nie próbował już tłumaczyć, że chciał dobrze.
— Pani Natalio — powiedziała kobieta — możemy przyjąć pani wyjaśnienie, ale sprawa zostanie przekazana do działu oszustw. Będzie również potrzebna opinia grafologa.
— Rozumiem.
Roman gwałtownie wstał.
— Niech pani tego nie robi. To ja podpisałem odbiór. Oleg nie powinien odpowiadać za wszystko.
— Podrobił mój podpis — powiedziałam.
— Bo go naciskałem.
Oleg spojrzał na niego z niedowierzaniem.
— Co ty mówisz?
— Mówię prawdę. To ja powiedziałem, że jeśli nie weźmiesz auta, ludzie przyjdą do domu. To ja obiecałem, że zwrócę pieniądze. To ja powiedziałem, że Natalia nic nie zauważy.
Wtedy zrozumiałam coś, czego wcześniej nie chciałam widzieć: Oleg nie został wciągnięty w kłopoty Romana. On sam wszedł do nich po pas, bo chciał być dla brata wybawcą. Tyle że poświęcił moje bezpieczeństwo, moje nazwisko i mój samochód.
Po wyjściu z biura pojechałam sama do warsztatu. Pan Wiktor wymienił lampę, zabezpieczył wgniecenie i przekazał mi opinię o śladach niebieskiej farby. Koszt naprawy wyniósł więcej, niż Roman początkowo przewidywał, ale nie dlatego, że samochód był „lekko zahaczony”. Uszkodzona była również belka pod zderzakiem.
— Da się naprawić — powiedział Wiktor. — Tylko trzeba zrobić to porządnie.
— Zrobimy.
— Kto płaci?
Spojrzałam na formularz leżący na ladzie.
— Ten, kto podpisał odbiór.
Roman sprzedał motocykl, żeby pokryć swoją część kosztów i zwrócić dokumentację firmie, której ją zastawił. Oleg musiał spłacić pożyczkę z własnych oszczędności, a potem podpisał oświadczenie, że nie będzie już używał mojego nazwiska ani samochodu bez pisemnej zgody. Nie zrobiłam tego, żeby go upokorzyć. Zrobiłam to, ponieważ słowa „przecież jesteśmy rodziną” przestały być dla mnie usprawiedliwieniem.
Małżeństwa nie zakończyłam tego samego dnia. Oleg chciał, żebym wróciła do wspólnego mieszkania, ale przez kilka tygodni mieszkałam u siostry. Nie dlatego, że czekałam na przeprosiny. Chciałam zobaczyć, czy potrafi ponieść ciężar własnych decyzji bez zasłaniania się Romanem.
Pewnego popołudnia przyszedł do warsztatu, kiedy odbierałam samochód. Miał w dłoni kopertę z potwierdzeniem spłaty pożyczki.
— Wszystko oddałem — powiedział.
— Nie wszystko.
— Wiem.
Położył kopertę na masce.
— Nie proszę, żebyś od razu wróciła. Chcę tylko, żebyś wiedziała, że tym razem niczego nie ukryłem.
Spojrzałam na niego. Nad prawym reflektorem pozostała cienka, prawie niewidoczna rysa. Pan Wiktor powiedział, że można ją wypolerować, ale nie ma sensu usuwać każdego śladu po naprawie.
— Oleg, ja nie potrzebuję obietnic.
— Wiem.
— Potrzebuję dokumentów, prawdy i czasu.
— Dostaniesz wszystko.
Wyjął z kieszeni metalowy żeton z numerem siedemnaście.
— Piotr oddał mi go. Pomyślałem, że powinien wrócić do ciebie.
Wzięłam żeton i położyłam go na masce samochodu, tuż obok koperty.
— Nie chcę go.
— Dlaczego?
— Bo przypomina mi, że przez jedną przysługę wszyscy uznali, że mogą dysponować moim życiem.
Oleg skinął głową.
— Co mam z nim zrobić?
— Oddaj Piotrowi. To on miał odwagę powiedzieć, co widział.
Oleg zrobił to następnego dnia. Roman również pojechał z nim do magazynu i przeprosił Piotra bez tłumaczenia, że był zmuszony, pijany albo zdesperowany. Dokumentacja wróciła do firmy, a skrzynia została odebrana przed końcem tygodnia. Kierownik wypłacił Piotrowi zaległe nadgodziny, bo mężczyzna przez wiele dni bał się, że straci pracę.
Ja odzyskałam samochód.
Nie odzyskałam jednak dawnego małżeństwa. Tamto skończyło się w chwili, gdy Oleg podpisał moje nazwisko. Później mogliśmy budować coś innego, ale już nie na ślepym zaufaniu.
Kilka dni później odebrałam z warsztatu ostatni dokument. Na dole opinii widniało zdanie: „Uszkodzenia powstały w wyniku bocznego zderzenia z innym pojazdem”.
Przeczytałam je jeszcze raz, a potem schowałam kartkę do schowka obok instrukcji obsługi.
Metalowy żeton numer siedemnaście zawisł tego wieczoru na tablicy ogłoszeń w magazynie, pod kartką z napisem: „Jeśli coś widzisz, powiedz”.
Piotr przysłał mi zdjęcie.
Pod nim dopisał tylko: „Teraz nikt nie będzie udawał, że to był słupek”.
Przegapiłeś początek?
