CZĘŚĆ 4
— Mój ojciec nie żyje — powiedziałam.
Słowa zabrzmiały w terminalu tak cicho, że prawie zginęły w szumie wentylacji.
Mój ojciec, Étienne Laurent, zmarł dziewięć lat wcześniej na wyspie Réunion. Tak przynajmniej twierdził Julien. To on odebrał telefon od lekarza, to on kupił bilety, to on pojechał po dokumenty i wrócił z urną, której nie otwieraliśmy.
Nie miałam wtedy siły pytać o szczegóły. Moja matka była już po pogrzebie załamana, a Julien powtarzał, że ojciec zostawił po sobie długi i lepiej nie ruszać jego dawnych spraw.
— To niemożliwe — powiedziałam.
Pascal ściszył głos.
— Numer rachunku został wskazany jako konto Étienne’a Laurenta. Ale konto nie jest zamknięte. Wczoraj ktoś wpłacił na nie pierwszą kwotę. Dzisiaj Julien wysłał tam pieniądze z waszego wspólnego rachunku.
Julien ruszył w stronę wyjścia.
Anaïs zastąpiła mu drogę.
— Nie odejdziesz.
— Odsuń się.
— Sześć lat mówiłeś, że przyjedziesz po Théo. Dzisiaj poczekasz na odpowiedź.
Chłopiec wyglądał zza jej płaszcza. Miał na policzku małą bliznę, której wcześniej nie zauważyłam.
— Tato, dlaczego masz tyle rodzin? — zapytał.
Julien spojrzał na niego, ale natychmiast uciekł wzrokiem.
Wtedy zrozumiałam coś strasznego. On nie zaplanował jednej zdrady. Zbudował kilka równoległych żyć i za każdym razem zostawiał po sobie kłamstwo, które ktoś inny miał sprzątać.
Pascal wyjął telefon i wybrał numer.
— Proszę przyjść — powiedział. — Tak, jesteśmy w głównym terminalu.
— Kogo wezwałeś? — spytał Julien.
— Człowieka, który może wyjaśnić, dlaczego rachunek twojego teścia wciąż działa.
Czekaliśmy w napięciu. Léa przestała płakać, lecz Emma spała, nieświadoma, że świat jej rodziny właśnie pęka na kawałki.
Po kilku minutach przez wejście portowe wszedł starszy mężczyzna w lnianej koszuli. Miał laskę z rzeźbioną głową albatrosa i twarz, którą rozpoznałam od razu.
Upuściłam torbę z pieluchami.
— Tato?
Étienne zatrzymał się.
Nie wyglądał jak człowiek z urny. Był wychudzony, opalony i starszy, ale żywy. Na jego szyi wisiał skórzany sznurek z mosiężnym kompasem, który dostał ode mnie, gdy miałam trzynaście lat.
— Camille — powiedział.
Nie pobiegłam do niego. Nie potrafiłam. Moje ciało pamiętało pogrzeb, którego nie było, i wszystkie noce, gdy myślałam, że nie mam już ojca.
— Powiedz, że to nieprawda.
Étienne spojrzał na Juliena.
— To on powiedział ci, że umarłem?
Julien rzucił się do przodu.
— Étienne, posłuchaj, mogę wyjaśnić.
— Nie możesz — odparł mój ojciec. — Dlatego wynająłem pokój przy porcie i czekałem, aż wreszcie popełnisz błąd, którego nie zdołasz ukryć.
Zrobiło mi się niedobrze.
— Wiedziałeś?
— Wiedziałem, że żyję. Nie wiedziałem, że masz dzieci. Julien pisał do mnie przez kilka lat, podszywając się pod ciebie. Twierdził, że nie chcesz żadnego kontaktu ze mną.
— Dlaczego miałabym tak napisać?
Étienne przyjrzał się mojej twarzy.
— Bo pożyczył ode mnie pieniądze na otwarcie firmy przewozowej. Firma upadła. Zamiast przyznać się do długu, upozorował zerwanie kontaktu między nami. Potem zaczął pobierać z mojego rachunku niewielkie kwoty. Myślałem, że pomagam tobie.
Julien chwycił się za kark.
— Nie miałem wyboru.
— Miałeś wiele wyborów — powiedział Étienne. — Za każdym razem wybierałeś cudze pieniądze.
Pascal podał mi plik dokumentów. Były tam listy, potwierdzenia przelewów i kopie wiadomości. Na jednej kartce widniał podpis Juliena, na innej mój podrobiony podpis. Na ostatniej znalazło się nazwisko kobiety, której nie znałam.
— To doradczyni bankowa — wyjaśnił mój ojciec. — Rozpoznała sposób, w jaki Julien próbował zamknąć rachunek i przejąć pozostałe środki. Zawiadomiła mnie, zanim przelew został zaksięgowany.
Nora przycisnęła palce do ust.
— Czyli pieniądze są jeszcze do odzyskania?
— Większość — odpowiedział Étienne. — Bank zablokował rachunek. Ale tylko dlatego, że Julien wysłał tam przelew z podpisem Camille. To stało się dowodem.
Julien spojrzał na mnie.
— Camille, ja naprawdę chciałem wszystko naprawić.
— Kiedy?
— Po rejsie.
— Po tym, jak zabrałeś pieniądze?
— Chciałem zacząć od nowa.
— Z Norą?
Nie odpowiedział.
Nora zdjęła obrączkę, którą Julien dał jej miesiąc wcześniej. Położyła ją na jego walizce.
— Powiedziałeś, że to tylko pamiątka po matce.
— Nora…
— Nie wypowiadaj mojego imienia, jakbyś jeszcze miał do niego prawo.
Jej słowa nie były krzykiem. Właśnie dlatego zabolały go bardziej.
Pascal otrzymał wiadomość od kapitana. Przeczytał ją i podał telefon Julienowi.
— Twoja umowa została rozwiązana. Nie wrócisz na żaden statek należący do przedsiębiorstwa. Nie za romansy. Za kradzież i fałszowanie dokumentów.
Julien roześmiał się nerwowo.
— To koniec mojego życia.
— Nie — powiedziałam. — To koniec życia, które zbudowałeś cudzym kosztem.
Wtedy rzucił się ku mnie.
Nie dotknął mnie, bo Anaïs stanęła między nami. Złapała go za nadgarstek i odsunęła jego rękę od nosidełka Emmy.
— Ani kroku bliżej dzieci.
Julien spojrzał na nią z wściekłością.
— Chcesz mnie zniszczyć?
— Nie. Chcę, żeby Théo przestał czekać na człowieka, który zawsze wybiera drzwi wyjściowe.
Te słowa zmieniły coś w jego twarzy. Nie skruchę. Raczej zmęczenie rolą, którą sam sobie napisał.
Usiadł na ławce i zakrył twarz dłońmi.
Théo podszedł do niego z czerwonym plecakiem.
— Miałeś przywieźć mi mały statek — powiedział.
Julien długo nie odpowiadał.
Potem wyjął z kieszeni mosiężną zawieszkę w kształcie muszli. Drugą, taką samą jak ta z walizek.
— Kupiłem ją dla ciebie — powiedział.
Chłopiec nie wyciągnął ręki.
— Nie chcę rzeczy. Chcę, żebyś przyjechał.
Julien spojrzał na Anaïs.
— Mogę?
— Nie pytaj mnie o obietnicę. Przyjdź w poniedziałek o ósmej. Bez pieniędzy, bez prezentów i bez historii o morzu. Jeśli nie przyjdziesz, Théo usłyszy prawdę o tobie ode mnie.
— Przyjdę.
— Nie mów. Zrób.
W poniedziałek Julien przyszedł. Dowiedziałam się o tym od Anaïs, która wysłała mi krótką wiadomość: „Tym razem naprawdę stoi przed szkołą”. Nie odpowiedziałam od razu. Siedziałam wtedy w pokoju córek, a mój ojciec składał łóżeczko, którego Julien nigdy nie zdążył złożyć.
Nie wróciłam do męża.
Nie dlatego, że wszystko stało się proste. Nie stało się. Trzeba było rozdzielić rachunki, wyjaśnić podpisy, odzyskać pieniądze i powiedzieć matce, że jej mąż żyje. Trzeba było też nauczyć Théo, że jego ojciec może pojawić się w umówionym miejscu, ale nie wolno budować na tym całego świata.
Najtrudniejsza rozmowa odbyła się miesiąc później w małej kawiarni przy porcie. Julien siedział naprzeciwko mnie. Nie miał munduru ani obrączki. Na stole leżała tylko kartka z planem spłat i potwierdzenie pierwszego przelewu na utrzymanie dzieci.
— Nie oczekuję, że mi wybaczysz — powiedział.
— Dobrze.
— Chcę jednak widywać córki.
— Będziesz je widywał przy Anaïs albo przy moim ojcu. Dopóki nie udowodnisz, że potrafisz być obecny bez kłamstw.
Skinął głową.
— A ty? Co ze mną zrobisz?
— Nic. To ty masz coś zrobić ze swoim życiem.
Nie była to zemsta. Po prostu pierwszy raz nie musiałam podejmować za niego decyzji.
Przy wyjściu zobaczyłam Étienne’a, który czekał z wózkiem. Obok stała Anaïs, a Théo trzymał w ręku mały statek z czerwonym żaglem. Na jego burcie przyczepiona była mosiężna muszla, ta sama, którą Julien dał mu w dniu, gdy po raz pierwszy dotrzymał słowa.
Théo podszedł do Juliena.
— W sobotę płyniemy do starej latarni — powiedział. — Ale jeśli znowu skłamiesz, popłynę bez ciebie.
Julien uklęknął przed nim.
— Rozumiem.
Chłopiec skinął głową, a potem wrócił do matki.
Ja podeszłam do ojca. Nie wiedziałam jeszcze, czy potrafię nazwać go tatą bez gniewu. On też nie próbował mnie do tego zmusić.
Étienne wskazał na moje córki.
— Mogę potrzymać Emmę?
— Najpierw umyj ręce — odpowiedziałam.
Uśmiechnął się, jakby ta zwyczajna prośba była najcenniejszym powrotem ze wszystkich.
W oddali syrena statku przecięła powietrze. Julien podniósł głowę, ale nie ruszył za jej dźwiękiem. Został przy czerwonym plecaku Théo, trzymając w dłoni pustą zawieszkę po muszli.
A mój ojciec pochylił się nad wnuczkami i powiedział:
— Dziewczynki, wasz tata nauczył się dziś, że na morzu można zgubić człowieka, ale nie można zgubić odpowiedzialności.
Przegapiłeś początek?
