CZĘŚĆ 4
…Telefon Juliana zadzwonił, zanim zdążyłam zapytać, kto mógł tam pojechać.
Na ekranie pojawiło się nazwisko mojej matki.
Odebrałam.
— Sofia? — Jej głos był zduszony. — Na podwórzu stoi samochód Veskarenków. Ktoś próbuje wyważyć drzwi do warsztatu.
— Mamo, odejdź od domu. Idź do sąsiadki.
— Nie mogę. Twój brat zostawił tu coś w ścianie. Znalazłam to rano, kiedy pojechałam po drewno.
Julian wyciągnął rękę.
— Daj mi telefon.
— Mamo, słyszysz? Ukryj się i nie otwieraj nikomu.
— Już za późno — szepnęła. — Ten człowiek wszedł do środka.
Połączenie urwało się.
Przez sekundę słyszałam tylko deszcz uderzający o dach magazynu.
Potem Julian zwrócił się do Ołeksija.
— Kluczyki.
Ochroniarz patrzył na Viktorię.
— Jeśli pojedziesz z nami, ona każe zabić także ciebie — powiedziałam.
Ołeksij przełknął ślinę.
— Już kazała.
Rzucił kluczyki Julianowi.
Viktoria ruszyła za nami, ale Julian zatrzymał ją jednym zdaniem.
— Jeśli wyjdziesz z tego magazynu, wszyscy goście usłyszą, co właśnie powiedziałaś.
— Nie masz dowodu.
— Ty jesteś dowodem.
Jej twarz stężała.
Zostawiliśmy ją zamkniętą między skrzyniami, z Ołeksijem stojącym przy drzwiach. Nie ufałam mu, ale człowiek, który po raz pierwszy wybiera ryzyko zamiast rozkazu, potrafi być bardziej niebezpieczny dla winnego niż cała armia.
Samochód sunął przez nocne ulice. Julian prowadził jedną ręką, drugą zaciskając na metalowym pokrętle zamontowanym przy kierownicy. Woda spływała po szybie, a światła portu rozmazywały się w czerwonych smugach.
— Dlaczego pozwoliłeś mi wejść do domu? — spytałam.
— Bo Maksym zostawił twoje nazwisko.
— Znałeś mnie?
— Nie. Ale znał twoją matkę. Po wypadku przyszedł do niej i powiedział, że jeśli coś mu się stanie, mam szukać u Marchuków.
Poczułam, jak serce uderza mi pod żebrami.
— A ty mimo to podejrzewałeś mnie.
— Podejrzewałem każdego.
— Nawet siebie?
Julian zatrzymał samochód przed moim domem.
— Zwłaszcza siebie. Przeżyłem, a Maksym nie. Przez dwa lata myślałem, że może powinienem był to zauważyć wcześniej.
W warsztacie paliła się lampa.
Weszliśmy tylnymi drzwiami. Moja matka siedziała przy stole z rozciętym łukiem brwiowym, lecz była przytomna. Nad nią stał mężczyzna w granatowym płaszczu. Trzymał w ręce metalową kasetę, identyczną jak ta z magazynu.
— Odłóż ją — powiedział Julian.
Mężczyzna zaśmiał się.
— Ty naprawdę myślisz, że Viktoria działała sama?
Zamarłam.
— Kim jesteś?
— Nazywam się Pawło Hrycenko. Byłem wspólnikiem Maksyma przy transporcie.
Matka podniosła wzrok.
— To on przyszedł do Maksyma tamtej nocy.
Pawło pobladł.
— Nie miałem wyboru.
— Każdy tak mówi — odpowiedział Julian.
— Maksym chciał ujawnić wszystko. Viktoria kazała mi go uciszyć. Nie wiedziałem, że w samochodzie będzie także Julian.
Podszedł do stołu i położył kasetę obok starego młotka.
— Księga jest w środku. Ale jest też coś więcej.
Otworzyłam wieko. Pod plikiem rachunków znalazłam małą, mosiężną tabliczkę z numerem siedem i kartkę zapisaną pismem brata.
Sofia, jeśli to czytasz, Julian nie jest twoim wrogiem. Nie ufaj jednak nikomu, kto mówi, że zrobił to dla pieniędzy.
Łzy napłynęły mi do oczu.
— Dlaczego mi tego nie pokazałeś? — spytałam Juliana.
— Nie miałem pewności, czy kartka nie jest przynętą. Viktoria przeszukała mój dom, moje biuro i każdy magazyn. Nie znalazła tylko tego, co Maksym ukrył u twojej matki.
Pawło nagle chwycił kasetę.
Ołeksij, który właśnie wszedł do warsztatu, uderzył go w nadgarstek. Metal upadł na podłogę, a wieko otworzyło się z trzaskiem.
W środku leżały rachunki, podpisane zlecenia i lista nazwisk ludzi obecnych na przyjęciu.
Przy każdym nazwisku widniała kwota.
Sto osiemdziesiąt siedem osób miało dostać pieniądze za to, że nie pomoże Julianowi.
Na dole strony widniał podpis Viktorii.
Ale obok niego, pod rubryką zatytułowaną „zatwierdził”, znajdował się drugi podpis.
Julian spojrzał na niego i zbladł.
— To niemożliwe — powiedział.
— Kogo podpisała Viktoria? — spytałam.
Julian przesunął palcem po papierze.
— Mojego ojca.
— Przecież zmarł trzy lata temu.
— Właśnie dlatego ktoś był pewien, że jego podpis nie zostanie zakwestionowany.
W tym momencie rozległ się huk silnika. Przed warsztatem zatrzymały się trzy samochody. Przez uchylone drzwi zobaczyłam ludzi z przyjęcia, tych samych, którzy patrzyli, jak Julian tonie.
Nie przyszli po kasetę.
Przyszli po Viktorię.
Ołeksij wyszedł pierwszy, trzymając dokumenty nad głową. Jeden z mężczyzn rzucił się ku niemu, lecz pozostali cofnęli się, gdy zobaczyli podpis i listę wypłat.
— Ona obiecała, że wszystko zostanie po jej stronie — powiedział starszy mężczyzna w białej koszuli. — Mówiła, że Julian umrze, a firma przejdzie na wspólny zarząd.
Julian spojrzał na mnie.
— Chciała pieniędzy, ale nie tylko ich. Chciała, żeby wszyscy byli współwinni. Wtedy nikt nie mógłby jej zdradzić.
Viktoria pojawiła się w drzwiach magazynu. Ołeksij przyprowadził ją za sobą. Włosy miała rozpuszczone, a perła z lewego ucha zniknęła.
— Oddaj mi te papiery — powiedziała do mnie.
— Nie.
— Twój brat nie żyje. Julian jest kaleką. Myślisz, że kilka rachunków cofnie czas?
— Nie. Ale może sprawić, że przestaniesz go używać jako wymówki.
Viktoria spojrzała na Juliana.
— Przez całe życie zabierałeś mi wszystko. Ojca. Firmę. Szacunek ludzi.
— Ojciec oddał ci udział, którego nie chciałaś — odpowiedział. — To ty sprzedałaś go za władzę.
— Zawsze byłeś jego ulubieńcem.
— Nie. Byłem jego narzędziem. Tak jak ty chciałaś użyć mnie tej nocy jako martwego podpisu i martwego dziedzica.
Przez chwilę wydawało się, że Viktoria rzuci się na niego. Zamiast tego podeszła do stołu i dotknęła kartki Maksyma.
— On też mnie zdradził.
— Nie — powiedziałam. — On próbował zatrzymać cię, zanim zniszczysz wszystkich.
Viktoria odsunęła dłoń, jakby papier ją sparzył.
Nie oddałam jej dokumentów. Następnego ranka przekazałam je zarządowi portu i rodzinom ludzi, których nazwiska widniały na liście. Nie chciałam, żeby wszystko zostało zamknięte za drzwiami jednej firmy. Każdy, kto wziął pieniądze, musiał sam przyznać, co zrobił. Niektórzy przynieśli je z powrotem. Inni uciekli, zanim ktokolwiek zdążył ich zapytać.
Viktoria straciła udziały, wpływy i dom nad jeziorem. Najbardziej bolało ją jednak to, że ludzie, którzy wykonywali jej polecenia, przestali ją chronić. Nie potrzebowała kajdan, żeby zrozumieć, że została sama z własnymi podpisami.
Pawło zeznawał przeciwko niej, ale nie dostał przebaczenia za samą skruchę. Musiał wskazać wszystkie transporty, nazwiska i konta. Ołeksij oddał pieniądze rodzinie Maksyma, choć nie wystarczyły na nic, czego naprawdę potrzebowali.
Julian nie wrócił do chodzenia. Nie obiecywał też, że wszystko będzie dobrze. Za to kazał naprawić wózek i zostawił na osi tę samą śrubę, która miała go zabić. Umieścił ją w szklanej gablocie przy wejściu do biura.
— Po co ją zachowałeś? — zapytałam.
— Żeby pamiętać, że metal nie podejmuje decyzji. Ludzie tak.
Tydzień później pojechaliśmy nad jezioro. Taras był pusty. Białe róże zwiędły, a między kamieniami leżał mój pojedynczy pantofel, znaleziony przez ogrodnika przy schodach.
Podniosłam go.
Julian popatrzył na mnie z lekkim uśmiechem.
— Nadal chcesz pracować jako sekretarka?
— Nadal nie jestem sekretarką.
— Wiem.
Wręczył mi teczkę z nową umową. Nie na stanowisko przy jego biurku. Na prowadzenie fundacji nazwanej imieniem Maksyma, która miała sprawdzać transporty leków i pomagać rodzinom ludzi zaginionych w porcie.
— Nie mogę przyjąć — powiedziałam.
— Możesz. Tylko nie za darmo. Twój brat nie zostawił ci pieniędzy. Zostawił ci pracę.
Spojrzałam na jezioro. Woda była spokojna, ale pod jej powierzchnią wciąż tkwiły kamienie, metal i miejsce, w którym ktoś zdecydował, że ludzkie życie ma cenę.
Tym razem nie skoczyłam do niej.
Stanęłam przy brzegu z teczką Maksyma pod pachą i powiedziałam Julianowi:
— Jutro zaczynam od listy tych sto osiemdziesięciu siedmiu nazwisk.
A on odpowiedział:
— Nie. Zaczniemy od tego, kto nauczył ich patrzeć.
Przegapiłeś początek?
